Một số bệnh mạn tính thường gặp có thể làm tăng nguy cơ mắc zona

GSK Việt Nam đã đồng hành với Tổng hội Y học Việt Nam tổ chức buổi Sinh hoạt khoa học “Phòng ngừa zona: những bước tiến trong thực hành lâm sàng”, quy tụ các chuyên gia đầu ngành trong và ngoài nước để thảo luận những cập nhật khoa học và chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn trong phòng ngừa bệnh zona cho người lớn tại Việt Nam.

Mối liên hệ giữa zona và các bệnh lý mạn tính

Virus gây ra bệnh zona tiềm ẩn trong cơ thể hơn 90% người trưởng thành^(*). Những yếu tố nguy cơ quan trọng liên quan đến mắc zona có thể kể đến như tuổi tác, miễn dịch suy yếu, hoặc bệnh lý mạn tính. Theo nghiên cứu, cứ 3 người lớn có khoảng 1 người sẽ mắc zona.

Đáng chú ý, nguy cơ mắc bệnh zona có thể tăng đáng kể ở những người có một số bệnh lý mạn tính nhất định. Các nghiên cứu ghi nhận rằng người bệnh tim mạch có nguy cơ mắc zona cao hơn khoảng 34% so với người bình thường. Bên cạnh đó, người có bệnh nền đái tháo đường hoặc thận mạn có nguy cơ mắc zona cao hơn lần lượt là khoảng 38% và 29% so với dân số chung.

Chia sẻ tại sự kiện, TS. BS. Trần Hòa, Trưởng đơn vị Can thiệp Nội Tim mạch, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, nhận định: “Chúng tôi từng gặp một bệnh nhân nam 56 tuổi có tiền sử đái tháo đường và tăng huyết áp. Gần đây, bệnh nhân nhập viện do cơn đau ngực cấp dữ dội và được chẩn đoán nhồi máu cơ tim, sau đó đã được can thiệp đặt stent động mạch vành. Tuy nhiên, sau đó, bệnh nhân tiếp tục xuất hiện cơn đau ngực tái phát kéo dài. Sau khi loại trừ khả năng tái hẹp stent, bác sĩ phát hiện trên ngực bệnh nhân xuất hiện những mụn nước đặc trưng. Đây là dấu hiệu của zona, cho thấy người bệnh không chỉ gặp vấn đề tim mạch mà còn gặp biến chứng do zona thần kinh gây ra. Trường hợp này cho thấy ở người lớn tuổi có bệnh mạn tính, các nhiễm trùng như zona thường diễn tiến nặng hơn và dễ gây biến chứng kéo dài.”

Nhấn mạnh vai trò của việc phòng ngừa, Giáo sư Tony Cunningham – Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Virus tại Viện Nghiên cứu Y học Westmead và Giáo sư Khoa Y học và Sức khỏe, Đại học Sydney chia sẻ: “Phòng ngừa zona góp phần giảm nguy cơ gặp phải đau dây thần kinh sau zona (PHN) và các biến chứng khác của zona như nhiễm vi khuẩn thứ phát, sẹo, thay đổi sắc tố da, các biến chứng về mắt gây ra do zona. PHN là tình trạng đau có thể kéo dài ngay cả sau khi phát ban đã lành, đôi khi tồn tại trong nhiều tháng hoặc nhiều năm”.

Hướng đến mô hình dự phòng đa chuyên khoa

Trước tình trạng gia tăng nguy cơ mắc zona ở người có bệnh mạn tính, các tổ chức y tế trên thế giới đã đưa ra nhiều khuyến nghị, hướng dẫn dự phòng bệnh cho nhóm nguy cơ, bao gồm người có bệnh mạn tính như thận mạn, tiểu đường, viêm khớp dạng thấp, hoặc người bị suy giảm miễn dịch.

Trong quá trình tham luận về chủ động phòng ngừa zona cho người lớn, PGS.TS. Dương Thị Hồng – Phó Viện trưởng Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương cho biết: “Qua các dữ liệu khoa học và kinh nghiệm thực tế tại Việt Nam cũng như quốc tế, chúng ta thấy rõ tác động nghiêm trọng của bệnh zona. Việc lồng ghép dự phòng zona cho người lớn giúp giảm nguy cơ nhiễm zona và các biến chứng của zona, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống.”

Các chuyên gia chia sẻ kinh nghiệm triển khai chiến lược dự phòng bệnh zona cho người lớn tại buổi sinh hoạt khoa học.

PGS.TS Nguyễn Hoàng Định, Phó Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, nhận định: “Việc triển khai mô hình chăm sóc sức khỏe toàn diện, tích hợp từ dự phòng đến điều trị cho người bệnh có bệnh mạn tính tại bệnh viện hiện nay là một hướng đi hiệu quả trong bối cảnh dân số già hóa⁵. Việc phối hợp giữa các chuyên khoa cùng với sự chủ động của bác sĩ điều trị đóng vai trò quan trọng trong tư vấn và dự phòng, từ đó nâng cao hiệu quả chăm sóc và lợi ích lâu dài cho bệnh nhân và ngành y tế.”

BS. Phạm Thị Mỹ Liên, Chủ tịch GSK Việt Nam, phát biểu: “GSK vinh dự được đồng hành cùng các chuyên gia đầu ngành trong và ngoài nước để cùng thảo luận về những cập nhật khoa học và kinh nghiệm thực tiễn trong phòng ngừa bệnh zona cho người lớn tại Việt Nam. Cùng đồng hành với các cơ quan y tế, hiệp hội chuyên môn và cộng đồng y khoa, GSK tin tưởng sẽ góp phần nâng cao nhận thức, củng cố niềm tin vào công tác dự phòng, giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe và sống một cuộc sống mạnh khỏe.”

BS. Phạm Thị Mỹ Liên, Chủ tịch GSK Việt Nam phát biểu tại sự kiện.

————–

(*) Ở người trưởng thành từ 30-39 tuổi và gần như tất cả ở người từ 40 tuổi trở lên tại các quốc gia và khu vực thuộc Châu Á – Thái Bình Dương. Dữ liệu không đại diện cho dân số toàn cầu. Không phải ai có nguy cơ cũng sẽ mắc bệnh zona.